Owoc

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Na tę stronę wskazuje przekierowanie ze strony „owoce”. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Świeże owoce na straganie

Owoc (łac. fructus) - w znaczeniu botanicznym występujący u okrytozalążkowych organ powstający z zalążni słupka i ewentualnie dna kwiatowego zawierający w swym wnętrzu nasiona, osłaniający je i ułatwiający rozsiewanie.

Kluczowym składnikiem owoców ze względu na ich funkcję są nasiona, będące właściwymi organami rozmnażania i rozprzestrzeniania roślin. Budowa owoców służy usprawnieniu różnych metod rozsiewania. Owoce mięsiste roznoszone są przez zwierzęta, dla których stanowią pokarm, owoce suche rozprzestrzeniane są przez wiatr, wodę lub zwierzęta.

Gdy w jednym kwiecie występuje większa liczba słupków wolnych, wtedy powstają z nich samodzielne owocki, które tworzą owoc zbiorowy na wspólnym dnie kwiatowym (malina, truskawka). Są one często mylone z owocostanami, które powstają z kilku kwiatów zebranych w skupiony kwiatostan (morwa, kłębek buraka, figowiec, ananas).

W znaczeniu kulinarnym owoc to jadalna część rośliny będąca owocem w znaczeniu botanicznym ale rosnąca tylko na drzewach lub krzewach. Owoce roślin zielnych uważane są za warzywa (np. pomidor, ogórek, groch, dynia). Wyjątkowo wśród roślin zielnych owoce w znaczeniu kulinarnym dają truskawki, poziomki i ananas.

W terminologii rolniczo-sadowniczej jakość owoców określa się za pomocą kształtu owocu i urody owocu. Terminy te są wyznacznikiem wartości owocu na podstawie oceny wizualnej.

[edytuj] Anatomia

Owocnia (perykarp) - powstaje z zalążni słupka, jest zbudowana z trzech warstw:
- egzokarp - warstwa zewnętrzna, tkanka okrywająca owocu,
- mezokarp - środkowa warstwa, może być soczysta (zbudowana z miękiszu), jak u pestkowca albo sucha i twarda jak w strąkach,
- endokarp - wewnętrzna warstwa owocni, tworząca ściany komory nasiennej. Może być błoniasta i cienka jak w strąkach grochu, grubsza i skórzasta jak w jabłku lub zdrewniała w pestce śliwy.
Nasiona - powstają w wyniku rozwoju zapłodnionych zalążków.

[edytuj] Podział

Przykłady owoców suchych. Górny rząd od lewej: torebka maku (Papaver), orzechy leszczyny (Corylus), żołędzie dębu (Quercus), dolny rząd od lewej: łuszczyna, orzechy platana, orzechy kasztanowca (Aesculus).

Owoce mogą być pojedyncze (wówczas powstają z jednej zalążni) i złożone (owocostan) lub też zbiorowe (wtedy powstają z kilku słupków wolnych (apokarpicznie).

Ze względu na ekologię i morfologię, owoce dzieli się na suche i soczyste:

Owoce suche:
- pękające - są one wielonasienne i mają suche owocnie, które otwierają się po dojrzeniu i rozsiewają nasiona:
  - mieszek - (zebrane jako owoce zbiorowe tworzą wielomieszki),
  - strąk,
  - łuszczyna,
  - łuszczynka,
  - torebka,
- niepękające - są zazwyczaj jednonasienne, nasiona tych owoców pozostają zamknięte w całej owocni lub jej części,
  - niełupka,
  - ziarniak,
  - orzech (np. żołędzie) i orzeszek (np. kłębki buraka)
  - skrzydlak
  - rozłupnia rozpadająca się na rozłupki
  - rozpadające się na jednonasienne niełupki - np. strąk przewęzisty seradeli lub łuszczyna przewęzista łopuchy
Owoce soczyste (mięsiste):
owoc zbiorowy
owocostan (owoc złożony)

[edytuj] Zobacz też

Wikimedia Commons ma zbiór multimediów związanych z tematem:
Owoc

Zobacz hasło owoc w Wikisłowniku

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
dotyczących owocu

[edytuj] Linki zewnętrzne

Owoce w 3D i maleńkie kanaliki powietrzne, które pozwalają im oddychać (pol.). [dostęp 2008-11-09].

I liga: cztery bramki w Poznaniu

Warta Poznań zremisowała z Flotą Świnoujście 2:2 (2:1) w pierwszym sobotnim meczu 6. kolejki I ligi.

Skład Polski na mecz z Ukrainą

Franciszek Smuda ogłosił skład reprezentacji Polski na towarzyski mecz z Ukrainą. Spotkanie, które rozpocznie się o godz. 17 będzie szansą na debiut dla Sebastiana Boenischa, którego trener ustawił na lewej stronie obrony.

NHL: kontrakt Kowalczuka zaakceptowany

Władze ligi NHL oraz związek zawodowy hokeistów NHLPA zaakceptowały nową 15-letnią umowę Rosjanina Ilii Kowalczuka z New Jersey Devils, uznając, że nie narusza przepisów dotyczące limitu zarobków - "salary cup".

"To może być jedna z najlepszych walk w dziejach polskiego boksu"

W sobotę wieczorem na ring w Lublanie wyjdą Rafał Jackiewicz i Dejan Zaveck. Stawką ich pojedynku będzie należący do Słoweńca prestiżowy pas IBF kategorii półśredniej.

Kierowca Red Bulla: Kubica będzie walczył o tytuł

- Przyjdzie taki moment, że Robert Kubica powalczy o mistrzostwo świata. To nieprawdopodobny talent. Polacy powinni być cierpliwi - powiedział Mark Webber. Wicelider klasyfikacji Grand Prix Formuły 1 w sobotę przebywał w Warszawie na zaproszenie firmy Red Bull.

Linki: Strona g��wna